कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या जादुई दुनियेत

मागच्या काही वर्षांमध्ये आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स तंत्रज्ञानावर शेकडो व्याख्याने दिली. परंतु सर्वच इंग्रजी भाषेतून होती. काही महिन्यांपूर्वी पेणमधील एका विज्ञान महाविद्यालयामध्ये पहिल्यांदाच या तंत्रज्ञानावर मराठीतून बोलण्याची संधी मिळाली. परंतु त्यावेळी प्रेझेंटेशन अर्थात सादरीकरण इंग्रजी मधून होते. यावर्षी मात्र पहिल्यांदाच सादरीकरण देखील मराठीमध्ये करता आले. 
पुणे विद्यार्थी गृहाच्या अभियांत्रिकी महाविद्यालयातील कृत्रिम बुद्धिमत्ता आणि विदा विज्ञान अभियांत्रिकी विभागाच्या प्रमुख डॉ. मीनाक्षी अत्रे यांनी एका प्रशिक्षण कार्यक्रमासाठी बोलावले होते. या कार्यक्रमातील व्हिजन टॉकसाठी माझा विषय होता "कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या जादुई दुनियेत." अत्रे मॅडमनी मला पूर्णपणे मराठीतून सादरीकरण करण्यासाठी सांगितले होते. खरं तर अशी संधी क्वचितच मिळते. इतक्या वर्षांमध्ये पहिल्यांदाच प्रेसेंटेशन स्लाइड्स देखील पूर्णतः मराठीमध्ये बनवल्या. या तंत्रज्ञानातील विविध पैलूंची, संकल्पनांची सविस्तर माहिती आणि विवेचन व्याख्यानातून करता आले. मातृभाषेतून बोलताना सादरीकरण करताना जी सहजता प्राप्त होते ती अन्य भाषेत होत नाही. शिवाय वक्ता आणि श्रोता यांचीही भाषा एकच असेल तर विषय लवकर समजतो. हा विश्वास या निमित्ताने अधिक दृढ झाला.
मागच्याच महिन्यामध्ये आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स विषयावर माझे पुस्तक देखील प्रकाशित झाले होते. यामध्ये या तंत्रज्ञानाची निगडित अनेक गोष्टींची मी चर्चा केलेली आहे. या सर्व बाबी विस्ताराने माझ्या व्याख्यानामध्ये समजावून सांगता आल्या. 
खरंतर तंत्रज्ञानाला कोणत्याही भाषेचे बंधन नसते. आपणच भारतीय म्हणून तिला इंग्रजी भाषेच्या बंधनात बांधून घेतलेले आहे.

--- तुषार भ. कुटे